• Top wisdom, names’ visitation: Tinos according to the ancient historians owes its name to its first settler who was called Tinos, being a leader of the Ionian colonists of Caria in Asia Minor who were the first to settle on the island. In ancient literature, the island is additionally known with several aliases: Aristophanes was referred to it as "Skordoforos" from greek “skordo”=garlic and “fero”=bear for Tinos’ fine quality of garlics while Aristotle calls Tinos "Hydroussa" from greek “hydro”=water because of its abundance of springs and water. Later sources also mention it as "Ofiousa" or "Fidousa" in one version because of the large number of snakes that existed on the island of Tinos, although according to younger scholars, the word probably derives from "fides", the local species of cedar (now only found  in Panormos area), which as a strong and durable structural timber, held a special place in the lives of Tinians for centuries. Today, Tinos is known as the "island of Aeolus' among its residents and visitors because of the strong winds blowing on the island.

    1-TsikniasIn the mythological “universe” of the ancient Greeks, the few references to Tinos, had as a background the highest mountain of the island, "Tsiknias" whose windswept summit (725m.) dominates in the northeastern coast of the island and is visible miles away to sea routes of the central Aegean. There, according to the legend recited by Apollodorus, Hercules chased and killed the two children of the North wind, the winged twins Ziti and Kalain because he had been challenged, and then buried them on top of the mountain. When their father, the North Wind, found out what had happened, he expressed his grief and anger by leaving his children, the winds, free to blow ragingly on this mountain ever since. Several also, are the ancient sources referring to the mountain and mentioning that It Is where the god Aeolus or North Wind was worshipped and where people had founded a sanctuary and a settlement which Is proved by lots of religious findings in the area. Another probable etymology of the name of the mountain derives from the smell of burning meat (tsikna) due to the sacrifices of animals taking place at the time, in honor of the god! Tsiknias is also mentioned in the Homeric epics, as described in the Odyssey, the famous hero Ajax the Lesser, on his return from Troy, shipwrecked in Tsiknias where he was killed by Poseidon because of arrogance. Both mythological narratives aimed albeit for no other; to remind sailors of the time of the strong winds and the risk of passing the Tsiknias...

    2 VryokastroThe earliest traces of human presence in Tinos documented by the archaeological research, date back to the Early Bronze Age (or Cycladic, 3000-2300 BC) have been found on the southern cape of the island, sharp Vrekastro hill, a few kilometers east of today Chora. The inhabitation of this seaside hill seems to have continued in the Middle Bronze Age (2300-1600 BC), when the settlement was better fortified with a strong wall, parts of which are still visible under the existing stone walls. For the next few centuries, however, the remains of human presence on the island remain few and without geographical densification. The only significant finding from the so-Palatial (Mycenaean) Period (1400-1190 BC) refers to a small domed tomb, which was discovered in 1979 in an area north of Pyrgos village, near the monastery of Kyra Xeni. The collapse of the palaces of the Mycenaean culture followed unrest period, the so-called Dark Ages (1100-900 BC).

    Anarchy and naval raids in the Aegean area, led to the first (of many to come in the following centuries) moving settlements from coastal locations in the interior of the island, in locations naturally fortified and capable of optical sea control. In Tinos - as the visitor can easily see - the largest naturally fortified position is the granite rock (520m.) that dominates with its presence in the center of the island and is now known as Exomvourgo. The ruins of the immense cyclopean wall which is still visible on the southwestern edge of the cliff -under laminar subsequent layers of posterior fortifications- belong to this precarious period of ancient history, like the ruins of buildings and cemetery built in safe position are also recognized In Kardiani village near the present church of St. Nicholas.  

    More about...

  • Κατά τους πρώιμους ιστορικούς χρόνους (8ος - 7ος αι π.Χ.), το οικιστικό και διοικητικό κέντρο της Τήνου βρίσκεται στο Εξώμβουργο, και τα ευρήματα των αρχαιολόγων δείχνουν έναν πολύ καλά οργανωμένο και με συνεκτική κοινωνική δομή οικισμό που φαίνεται ότι λειτουργεί ως κέντρο και πρωτεύουσα του νησιού μέχρι  και τα τέλη του 5ου αιώνα. Όταν στα 664 π.Χ.,  οι Αθηναίοι παίρνουν στον έλεγχο τους το Ιερό του Απόλλωνα στη Δήλο αυξάνουν μαζί και την επιρροή τους στην Τήνο. Οι στενές σχέσεις με το ναυτικό κράτος της Αθήνας τα επόμενα χρόνια, θα φέρουν το άνοιγμα του νησιού στους θαλάσσιους εμπορικούς δρόμους του Αιγαίου και θα ευνοήσουν την ανάπτυξη παραθαλάσσιων πλέον οικισμών, εις βάρος του οχυρωμένου Εξώμβουργου. Νέο κέντρο της Τήνου θα αναδειχθεί τα χρόνια αυτά το Άστυ, η πόλη που θα προκύψει από τη συνένωση των μικρότερων οικισμών στους λόφους γύρω από το σημερινό Ναό της Ευαγγελίστριας, (περιοχή που φέρει ως σήμερα το εύγλωττο όνομα «Πόλες»). Η ιδιαίτερη σημασία που αποκτά την περίοδο αυτή το λιμάνι και το Άστυ της Τήνου αποδεικνύεται και από τη μέριμνα του περίφημου τυράννου των Αθηνών, Πεισίστρατου, στα 542 π.Χ. για την κατασκευή  υδραγωγείου που διοχέτευε νερό στο Άστυ από τη θέση Ληνοπή (και το οποίο υδροδοτούσε τη σηµερινή Χώρα µέχρι και το 1934!).

    1Στους Περσικούς Πολέμους που ανοίγουν συμβατικά την Κλασσική εποχή (5ος αιώνας π.Χ.), η Τήνος είναι παρούσα. Το 480 π.Χ. καταλαμβάνεται από τον Περσικό στόλο και υποχρεώνεται να συμμετάσχει στην εκστρατεία του Ξέρξη. Λίγο πριν από τη ναυμαχία της Σαλαµίνας όμως η Τηνιακή τριήρης, µε αρχηγό τον Παναίτιο του Σωσιµένη, αυτοµολεί και ενώνεται σύµφωνα µε τον Ηρόδοτο µε τον ελληνικό στόλο, τον οποίο πληροφορεί για τα σχέδια των Περσών, με το τόλµηµα αυτό των Τηνιακών να συμβάλει σηµαντικά στην αποφασιστική νίκη των Ελλήνων στη ναυμαχία. Μετά τη μάχη των Πλαταιών (479 π.Χ.) στην οποία θα συμμετάσχουν και οι Τήνιοι, και την οριστική ήττα των Περσών, το όνομα της Τήνου θα αναγραφεί μεταξύ των άλλων νικητριών πόλεων, ως ένδειξη αναγνώρισης της συμβολής της, στον περίφημο αναθηµατικό ∆ελφικό τρίποδα (που μεταφέρθηκε αργότερα από τον Μ. Κωνσταντίνο στον ιππόδρομο της Κωνσταντινούπολης όπου και σώζεται ως σήμερα.) Η τριήρης του Παναιτίου σήµερα είναι το δηµόσηµο του ∆ήµου Τήνου.

    Μετά τα Μηδικά, και καθώς η σημασία του τηνιακού λιμένα ως ενδιάμεσου σταθμού για τη Δήλο αυξάνει στα επόμενα χρόνια, το Άστυ της Τήνου ακμάζει και σταδιακά περιλαμβάνει αγορά, ιερά (με σημαντικότερο του Διονύσου) αλλά και θέατρο που όλα αναπτύσσονται στην περιοχή γύρω από τον σημερινό Ναό της Παναγίας.

    2 Iero Poseidwna

    Τον 4ο αιώνα πΧ η άνοδος της Μακεδονικής ισχύος και η κατάρρευση της Αθηναϊκής ηγεμονίας θα σηματοδοτήσει μια περίοδο αναταραχών και ανασφάλειας που θα οδηγήσουν στην οχύρωση της ακρόπολης του Άστεως. Το εντυπωσιακό ισχυρό τείχος της εποχής που περικλείει τον λόφο βόρεια του Ναού της Μεγαλόχαρης, σώζεται σήμερα σε σημαντικό βαθμό πίσω από τον περιφερειακό δρόμο. Την ίδια εποχή, και παρά την πολιτική ανασφάλεια, θα οργανωθεί και θα αναπτυχθεί το μεγάλο ιερό του Ποσειδώνα και της Αμφιτρίτης, στην παράλια περιοχή Κιόνια (ετυμολογείται από το «κίωνες») λίγα χιλιόμετρα δυτικά του Άστεως. Το ιερό θα γνωρίσει ιδιαίτερη αίγλη κατά τους επόμενους αιώνες, τόσο ως καθαρτήριο ιερό για τους προσκυνητές της Δήλου, όσο και ως Ιερό αφιερωμένο εξ' ολοκλήρου στον θεό της θάλασσας (το μόνο στις Κυκλάδες), ο οποίος όμως στην Τήνο λατρευόταν σύμφωνα με τις πηγές και ως θεράπων - ιατρός. Η ακτινοβολία αυτού του αρχαίου ιερού υπήρξε τόσο σημαντική ώστε το 270 π.Χ. η Τήνος θα ονομαστεί επίσημα Ιερά Νήσος με ψήφισμα των Αθηναίων (σε ένδειξη αναγνώρισης της βοήθειας που οι Τήνιοι παρείχαν εκείνα τα χρόνια στους πάλι ποτέ συμμάχους τους). Ο τίτλος του ιερού νησιού θα αποδοθεί και πάλι στην Τήνο 20 αιώνες αργότερα μετά την ανέγερση του ναού της Μεγαλόχαρης!

    Μετά τη διάλυση του Μακεδονικού κράτους, το 146 π.Χ., η Τήνος θα περιέλθει στη Ρωμαϊκή κυριαρχία, ως τμήμα της επαρχίας της Μικράς Ασίας, και μέσα στα πλαίσια της PaxRomana, θα γνωρίσει μια περίοδο ευημερίας -που συνδέεται και με την ακμή της οικονομικής δραστηριότητας στη γειτονική Δήλο- και θα διαρκέσει ως τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες.

    Το 268 μ.Χ. η επιδρομή των Ερούλων στις Κυκλάδες, μετά την καταστροφή της Αθήνας, έχει σαν συνέπεια τη λεηλασία πολλών νησιών, μεταξύ των οποίων και της Τήνου και την εγκατάλειψη του Ιερού του Ποσειδώνα και της Αμφιτρίτης. Ήταν η πρώτη από τις πολλές βαρβαρικές επιδρομές που θα επακολουθήσουν τους επόμενους αιώνες και σηματοδοτεί τη σταδιακή μετάβαση από την Ύστερη Αρχαιότητα στη Χριστιανική/ Βυζαντινή εποχή.



  • 1 ExomvourgoΤα ιστορικά και αρχαιολογικά τεκμήρια για την Τήνο από τον 4ο ως τον 11ο αιώνα μ.Χ. είναι φτωχά και επιτρέπουν μια αδρή μόνο σκιαγράφηση των κυριότερων χαρακτηριστικών της περιόδου. Το τέλος της ύστερης αρχαιότητας και η απαρχή των μεσαιωνικών χρόνων σημαδεύεται από την υποχώρηση της επιρροής της κεντρικής διοίκησης στην επαρχία, και αυτό παρά τη μεταφορά του διοικητικού κέντρου της αυτοκρατορίας από την Ρώμη στην Κωνσταντινούπολη. Στους επόμενους αιώνες, το νησί μαστίζεται από βαρβαρικές και πειρατικές επιδρομές, εμμένουσες επιδημίες, καταστροφικούς σεισμούς και μεγάλες εκρήξεις ηφαιστείων (Θήρα 557 μ.Χ. και 740 μ.Χ.) που θα οδηγήσουν σε δημογραφικό και οικονομικό μαρασμό και μετακίνηση των κύριων οικισμών από τα παράλια στην ενδοχώρα. Το Εξώμβουργο, μετά την καταστροφή του Άστεως και του ιερού των Κιονίων, θα γίνει για ακόμη μια φορά πρωτεύουσα και κυριότερος οικισμός του νησιού λόγω της ασφαλούς και οχυρής θέσης του, ενώ την ίδια περίοδο ο Χριστιανισμός -που έχει γίνει γνωστός ήδη από τον 2ο μ.Χ. αιώνα-  εδραιώνεται γρήγορα, με την Τήνο να οργανώνεται σε ξεχωριστή  επισκοπή, η έδρα της οποίας (ο επισκοπικός ναός των αγίων Θεοδώρων) εντοπίζεται στις δυτικές παρυφές του Εξώμβουργου στο σημερινό χωριό Ξινάρα. Εξάλλου, στη μακρά αυτή περίοδο ανασφάλειας εντοπίζεται και η ίδρυση πολλών από τους κυριότερους οικισμούς της ενδοχώρας του νησιού που υπάρχουν ακόμα, όπως η Καρυά, ο Τριπόταμος, το Σκλαβοχωριό, το Αγάπη, ο Πύργος και πολλά άλλα.

    2 GiziΗ Δ΄ Σταυροφορία, με τις δραματικές επιπτώσεις της σε όλο τον Ελλαδικό χώρο, θα ανασύρει και την Τήνο από το ημίφως στο προσκήνιο της Ιστορίας. Μετά την  κατάληψη  της Κωνσταντινούπολης από τους Φράγκους το 1204, το νησί περιέρχεται  στη νέα Λατινική αυτοκρατορία της Κωνσταντινούπολης, και το 1207 κυριεύεται από τους Βενετούς αδελφούς Ανδρέα και Ιερεμία Γκίζι, ουσιαστικά για λογαριασμό τους, αλλά τυπικά στο όνομα του Λατίνου αυτοκράτορα Ερρίκου της Φλάνδρας. Ο Ανδρέας Γκίζι θα ορίσει ως πρωτεύουσα του φεουδαρχικού κρατιδίου του (που περιελάμβανε αρχικά και τη Μύκονο) το ισχυρό κάστρο της Αγίας Ελένης στην κορυφή του Εξώμβουργου, τις οχυρώσεις του οποίου θα συντηρήσει και θα ενισχύσει. Στην εξουσία θα τον διαδεχτούν οι απόγονοί του, οι οποίοι θα διοικήσουν την Τήνο (και τις υπόλοιπες αυξομειούμενες φεουδαρχικές κτήσεις τους) ως το 1390 οπότε και θα πεθάνει άκληρος ο τελευταίος διάδοχος της δυναστείας Γεώργιος ΙΙΙ. Μετά το θάνατό του, το νησί περιέρχεται -με τη σύμφωνη γνώμη των κατοίκων του- απευθείας στη διοίκηση της Γαληνοτάτης Δημοκρατίας της Βενετίας, που θα το ενσωματώσει στο τεράστιο ναυτικό κράτος της και θα αναλάβει πλέον την άμυνά του. Το σημαντικότερο κληροδότημα της Γκιζοκρατίας στη ζωή του νησιού τους επόμενους αιώνες, υπήρξε η εδραίωση της ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας στην Τήνο. Το καθολικό δόγμα έκτοτε πρεσβεύεται από ένα σημαντικό κομμάτι του πληθυσμού (κυρίως στα Κάτω Μέρη του νησιού), και οι Τηνιακοί αποτελούν σήμερα μια από τις πιο ακμαίες καθολικές κοινότητες στην Ελλάδα.

    3 Barbarossa Hayreddin PashaΗ Βενετική διοίκηση στην Τήνο θα αποδειχθεί μακραίωνη και θα διαμορφώσει σε σημαντικό βαθμό τις οικονομικές κοινωνικές και πολιτισμικές ιδιαιτερότητες του νησιού στους επόμενους αιώνες. Ο οθωμανικός στόλος  στα πλαίσια των βενετοτουρκικών πολέμων του 16ου και 17ου αιώνα, έκανε πολυάριθμες απόπειρες για την κατάληψη του νησιού με μόνη επιτυχία αυτή στα 1537 όταν ο περιβόητος  Χαϊρεντίν Μπαρμπαρόσσα κατάφερε πρόσκαιρα να την κυριεύσει για λογαριασμό του σουλτάνου, αλλά εκδιώχθηκε γρήγορα από την τοπική φρουρά και τους κατοίκους. Οι συνεχείς απόπειρες του οθωμανικού στόλου προσέκρουαν στην αποφασιστικότητα των Τηνίων, και (κυρίως) στο απόρθητο τείχος του Κάστρου και έτσι η Τήνος θα παραμείνει μια Βενετική σφήνα στην καρδιά μιας οθωμανικής θάλασσας, ορμητήριο των Βενετικων εξορμήσεων στο Αιγαίο και καταφύγιο των καταδιωκόμενων χριστιανών, μέχρι και την αυγή του 18ου αιώνα!  


  • Στα 1715 η Τήνος ήταν πλέον η τελευταία μόνιμη κτήση στο Αιγαίο που είχε απομείνει στην κουρασμένη Γαληνοτάτη Δημοκρατία από την πάλαι ποτέ θαλασσοκρατία της. Στις 5 Ιουνίου 1715, στα πλαίσια της εκστρατείας του οθωμανικού στόλου για την ανακατάληψη του Μοριά, ισχυρή στρατιωτική δύναμη αποβιβάζεται στην Τήνο και πολιορκεί το Κάστρο. Η ελλιπής φρουρά (50 άνδρες),οι ξεπερασμένες αμυντικές εγκαταστάσεις και ο απαρχαιωμένος εξοπλισμός (από τα 35 πυροβόλα μόνο τα 15 λειτουργούσαν), αλλά και η ίδια η κόπωση του πληθυσμού από την πολύχρονη οθωμανική απειλή, λειτούργησαν καταλυτικά στην απόφαση του Βενετού διοικητή, Bernardo Baldi, για την παράδοση του Κάστρου στον Οθωμανό ναύαρχο, Τζανούμ Πασά. Μετά την παράδοση, η Βενετική φρουρά και διοίκηση αποχώρησε με τιμές, οι πολιορκημένοι κάτοικοι γύρισαν ειρηνικά στα χωριά τους και ο οθωμανικός στόλος αποχώρησε από το νησί μετά από 15 μέρες παραμονής, αφού πρώτα ανατίναξε ολοσχερώς το Κάστρο για να μη μπορεί να ανακαταληφθεί από τους πρώην κυρίους του. Η επίσημη παράδοση της Τήνου στην Οθωμανική αυτοκρατορία θα γίνει τελικά το 1718, με τη συνθήκη του Πασσάροβιτς. Οι 800 περίπου κάτοικοι της καστροπολιτείας αποσύρονται μετά την καταστροφή, αρχικά στο Προάστιό του (Sobborgo- από όπου και το σημερινό όνομα της περιοχής), αλλά γρήγορα και αυτό θα χάσει τη σημασία του προς όφελος του αναπτυσσόμενου λιμένα του Αγίου Νικολάου, της σημερινής Χώρας, που θα γίνει μέσα στην επόμενη δεκαετία το νέο διοικητικό και οικονομικό κέντρο του νησιού.
    1 MarmarotexniaΗ ένταξη της στην οθωμανική επικράτεια θα βγάλει την Τήνο από την ιδιότυπη οικονομική απομόνωση της τελευταίας βενετικής περιόδου (εμπόριο κυρίως με τη Δύση) και θα δώσει την ευκαιρία στο ανθρώπινο δυναμικό της, που ενισχύθηκε και από σημαντικό αριθμό επήλυδων κυρίως από την Κρήτη, να αναδείξει το νησί σε εμπορικό κέντρο του Αιγαίου. Στη νέα πραγματικότητα που θα διαμορφωθεί τον 18ο αιώνα, η Τήνος θα γνωρίσει οικονομική ανάπτυξη και ευημερία. Νέοι θεσμοί κοινοτικής αυτοδιοίκησης παγιώνονται, το διαμετακομιστικό εµπόριο και η βιοτεχνική παραγωγή (με σημαντικότερη τη σηροτροφία και την παραγωγή μεταξιού) αναπτύσσονται, ενώ και η μαρμαροτεχνία κυρίως στην Έξω Μεριά γνωρίζει άνθηση,  µε εργαστήρια Τηνιακών τεχνιτών να περιοδεύουν χτίζοντας θαυμάσια καμπαναριά και τέμπλα σε ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο, τη Μικρασία και τη Βαλκανική. Μέχρι και το ξέσπασμα της ελληνικής επανάστασης,  η Τήνος θα γνωρίσει μια παρατεταμένη περίοδο ειρήνης (που διακόπτεται μόνο με τον Ρωσοτουρκικό πόλεμο της δεκαετίας 1870), κύρια χαρακτηριστικά της οποίας είναι η οικιστική και οικονομική ανάπτυξη της νέας πρωτεύουσας αλλά και πολλών χωριών, η άνθηση του εξωτερικού εμπορίου και η γενικότερη κινητικότητα του πληθυσμού. Μέχρι τις  αρχές του 19ου αιώνα, στη Χώρα του Αγίου Νικολάου όπως λεγόταν τότε, λειτουργούσαν πλέον 30 εμπορικοί οίκοι με διασυνδέσεις στο εξωτερικό, και όλα τα μεγάλα ευρωπαϊκά κράτη διέθεταν μόνιμους υποπρόξενους/εμπορικούς αντιπροσώπους στο νησί!

    2 IdrymaΣτον ξεσηκωμό του 1821, η Τήνος θα συμμετάσχει ενεργά με την επαναστατική σημαία να υψώνεται -για πρώτη φορά σε όλες τις Κυκλάδες- στις  31 Μαρτίου στον Πάνορμο  και τα τηνιακά πληρώματα να επανδρώνουν με ηρωισμό τα Υδραίικα και Σπετσιώτικα πολεμικά πλοία που λαμβάνουν μέρος στον Αγώνα. Στις 30 Ιανουαρίου 1823, και ενώ μαίνεται ο επαναστατικός πόλεμος, ανευρίσκεται από τον τηνιακό λαό η εικόνα του ευαγγελισμού της Θεοτόκου, ευαγγελίσασα Ελλάδος ελευθερίαν. Η μετά από οράµατα της µοναχής Πελαγίας, εύρεση της αρχαίας εικόνας, θα θεωρηθεί αμέσως θεϊκός οιωνός από τους επαναστατημένους Ρωμηούς, και πολλοί οπλαρχηγοί θα σπεύσουν να προσκυνήσουν στο νησί. Έτσι θα ξεκινήσει η θαυμαστή περιπέτεια που θα καταστήσει σε λίγα μόλις χρόνια το νησί ως το μεγαλύτερο προσκύνηµα της Ορθοδοξίας στην Ελλάδα, με το Ναό της Μεγαλόχαρης να λαμβάνει  το χαρακτήρα «Ευαγούς Ιδρύματος» με ευρεία και πλούσια κοινωνική και φιλανθρωπική δράση στα επόμενα χρόνια.


  • 1 KallitexnesΜετά την τέλος της επανάστασης, η ίδρυση της Ερμούπολης από τους Χιώτες πρόσφυγες στη Σύρο και η εμβέλεια που αυτή γρήγορα θα αποκτήσει στους θαλάσσιους δρόμους του διεθνούς εμπορίου, θα οδηγήσουν σε σταδιακή οικονομική περιθωριοποίηση και δημογραφική ύφεση της Τήνου στις επόμενες δεκαετίες, παρόλο που η αυξανόμενη ακτινοβολία του προσκυνήματος της Μεγαλόχαρης της προσδίδει κύρος και την καθιστά γνωστή σε όλη την ανατολική λεκάνη της Μεσογείου. Στην ενδοχώρα, συνεχίζει να κυριαρχεί η αγροτική οικονομία, ενώ στην Εξωμεριά ανθεί το πρωτόγνωρο για τον Ελλαδικό χώρο καλλιτεχνικό φαινόμενο, που -με την αρωγή και του Ιερού Ιδρύματος της Ευαγγελίστριας- θα μετατρέψει το νησί σε λίκνο της νεοελληνικής τέχνης και τους Τηνιακούς καλλιτέχνες σε πρωτοπόρους των εικαστικών αναζητήσεων  του 19ου αιώνα ( Χαλεπάς, Γύζης, Φιλιππότης κλπ).

    tinia-grammatoshmoΈνα ιδιαίτερα αξιοσημείωτο γεγονός στην Τήνο του 19ου αιώνα, θα αποτελέσει η διοργάνωση των αθλητικών αγώνων που ονομάστηκαν «Τήνια», ακριβώς ένα χρόνο πριν τους πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, το τριήµερο της 15ης Αυγούστου 1895. Την πρωτοβουλία των αγώνων είχε ο Τήνιος γυμναστής και δικηγόρος, Ξενοφών Σώχος, και σε αυτούς συμμετείχαν αθλητές από όλους τους μεγάλους αθλητικούς συλλόγους της Αθήνας, της Πάτρας, της Σύρου αλλά και της Σμύρνης, ενώ τη διοργάνωση είχε αναλάβει ο Εθνικός Γυμναστικός Σύλλογος με χρηματοδότηση από το Ιερό Ίδρυµα Ευαγγελιστρίας. Οι αγώνες αυτοί έγιναν δεκτοί με μεγάλο ενθουσιασμό από τους ντόπιους και το πλήθος των πιστών και επισκεπτών που είχαν κατακλείσει το νησί, και εγκωμιάστηκαν στον αθηναϊκό τύπο της εποχής προετοιμάζοντας το κλίμα για τους πρώτους  σύγχρονους ολυμπιακούς αγώνες της επόμενης χρονιάς.

    3 Elli

    Οι πολιτικές εντάσεις και οι πολεμικές συρράξεις της χώρας, κατά το πρώτο ήμισυ του 20ου αι., σημάδεψαν για δεκαετίες τη ζωή του νησιού. Στις 15 Αυγούστου 1940 οι Ιταλοί τορπιλίζουν το εύδροµο «Έλλη» στο κατάµεστο από πιστούς λιµάνι της Τήνου, ανήµερα της εορτής του ∆εκαπενταύγουστου, χωρίς ευτυχώς να υπάρξουν θύµατα ανάµεσα στους χιλιάδες προσκυνητές, πράγµα που θεωρήθηκε θαύµα της Παναγίας. Ο Β΄Παγκόσμιος Πόλεμος θα σημάνει την απαρχή μιας σκληρής και ταραγμένης εποχής για την Τήνο, με τη φτώχεια και την ύφεση της γεωργικής παραγωγής να επιδεινώνεται και να οδηγεί πολλούς Τηνιακούς προς την Αθήνα και τα άλλα αστικά κέντρα σε αναζήτηση καλύτερης ζωής. Τις τελευταίες δεκαετίες πλέον, η Τήνος θα βγεί από το φαύλο κύκλο του οικονομικού και πληθυσμιακού μαρασμού και με εφόδια την πλούσια πολιτιστική και πνευματική κληρονομιά της και το ψυχικό δυναμικό των ανθρώπων της, ατενίζει με αισιοδοξία το μέλλον της.